Türkiye’de Doğal Gaz ticaretinin daha rekabetçi koşullarda yapılmasına ve Karadeniz gazının keşfi ile birlikte ileri tarihli kontratlarla satılmasına imkân sağlayacak Vadeli Doğal Gaz Piyasası (VGP) EPİAŞ tarafından 1 Ekim’de devreye alınıyor.
EPİAŞ’ın VGP altyapısı ile ilgili çalışmaları hızla devam ederken diğer yandan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) hazırladığı Vadeli Doğal Gaz Piyasası İşletim Usul ve Esasları, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yürürlüğe giren usul ve esaslar çerçevesinde VGP, EPDK tarafından mevzuat altyapısı oluşturularak 1 Eylül 2018’de Enerji Piyasaları İşletme AŞ (EPİAŞ) bünyesinde devreye alınan Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası’na (OTSP) bütünleşmiş şekilde faaliyete geçecek.
Söz konusu piyasa, EPİAŞ tarafından yürütülen yazılım çalışmaları, testler ve sanal uygulamaların tamamlanmasının ardından 1 Ekim itibarıyla işleme açılacak.
VGP ile Fiyat belirsizliğinden kaynaklanan risklerin bertaraf edilmesi, piyasa öngörülebilirliği, derinlik ve likiditenin artırılması hedefleniyor. İleri tarihli fiziksel teslimat gerektiren yenilikçi ürünlerin de organize piyasada sunulması planlanıyor. Böylece OTSP’de faaliyet gösteren oyunculara kendi pozisyonları açısından alternatif bir hareket esnekliği ve risk yönetimi imkânı sağlanırken, ileriye dönük belirsizlikler en aza indirilerek arz güvenliğine katkı sağlanması amaçlanıyor.
Türkiye’nin uluslararası bir ticaret merkezi olması hedefleniyor.
Vadeli Doğal Gaz Piyasası ile Karadeniz gazının 2023 tarihi vade alınarak ileri tarihli kontratlarla satış imkânının bulunmasıyla rekabetçi ve derinlikli bir piyasaya kavuşulacağı öngörülüyor. Türkiye’nin, Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı, Türk Akım gibi uluslararası boru hatları ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tesislerindeki kapasite artışlarıyla çeşitli arz kaynaklarından gelen doğal gazın da fiyatlandığı uluslararası bir ticaret merkezi haline gelmesi hedefleniyor. Yerli gazın ticaretiyle Türkiye’nin enerjide dışa bağımlılığının ve cari açığının azaltılması amaçlanırken, rekabetçi piyasayla konut ve sanayi tüketicilerinin enerji maliyetlerinin düşmesi bekleniyor.
EPİAŞ tarafından Vadeli Doğal Gaz Piyasası’nın devreye alınmasıyla Türkiye, Karadeniz, Balkanlar ve Doğu Akdeniz havzasında doğal gazın uluslararası standartlarda ticaretinin yapılabileceği hukuki ve teknik altyapıya sahip bir doğal gaz borsası işleten ilk ülke olacak.
EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Vadeli Doğal Gaz Piyasası’nın Türkiye’nin enerji sektörü için önemli bir yenilik olduğunu belirterek, “Türkiye, bölgesinde etkin işleyen bir doğal gaz borsası kuran ilk ülke oluyor. Doğal gazda ticaret merkezi olma ve ithalat bağımlılığımızı azaltma yolunda tarihi bir aşamadayız. Ekimde enerji sektöründe yeni bir dönem başlayacak. 2021, doğal gaz sektörümüz için bir dönüm noktası olacak. Piyasamızı yeniden yapılandıracağız.” dedi.
EPİAŞ bünyesinde 1 Eylül 2018’de devreye alınan ve piyasa oyuncularının aktif olarak günlük doğal gaz alım-satım işlemlerini gerçekleştirdiği OTSP’de Şubat sonu itibarıyla 4,2 milyar metreküp doğal gaz ticareti yapıldı.
Bu dönemde, 6 milyar lira işlem hacmine ulaşılan OTSP’de mart ayı gaz referans fiyatı ortalaması bin metreküp başına 1290 lira olarak gerçekleşti. OTSP’de 48 kayıtlı borsa oyuncusu bulunuyor.

VGP Usul ve Esaslarını ayrıntılarıyla incelemek için tıklayınız.

Kaynak: Anadolu Ajansı